دیفای یا سیستم مالی غیر متمرکز چیست؟ DeFi در بلاک چین و ارز دیجیتال

لینک صفحه

دیفای یا امور و سیستم مالی غیر متمرکز مفهومی بسیار مهم در بلاک چین و ارزهای دیجیتال، به ویژه اتریوم، محسوب می‌شود. اما دیفای DeFi چیست؟

متمرکز بودن جزو ویژگی‌های جدانشدنی بازار مالی سنتی است. منظور از «متمرکز» کنترل و تصمیم‌گیری درباره پول (در کل سیستم مالی) یک کشور توسط مسئولان و بانک‌ مرکزی (افراد و گروهی مشخص) است. به عبارت دیگر جریانات مالی یک کشور به طور متمرکز توسط مقامات دولتی و سیاسی همانجا کنترل می‌شود؛ تصمیم‌گیری درباره چاپ پول، جریان و عرضه پول‌ها و دیگر موارد همگی بر عهده آن‌ها قرار دارد. با ظهور مفاهیمی همچون دیفای (DeFi) این نحوه مدیریت رفته رفته تغییر خواهد کرد.

داخل سیستم مالی سنتی که اکنون حاکم بر دنیا است، مردم اختیار دارایی‌های خود را، به منظور دریافت سود، به نهاد‌هایی نظیر بانک‌ها می‌دهند، نهادهایی که همچنان در بالادست، تحت اختیار دولت و به عبارتی افرادی خاص قرار دارند. مشکل چنین سیستمی قرارگیری کنترل آن به طور متمرکز در اختیار افرادی خاص مشخص است. این متمرکز بودن، ریسک خطرات ناشی از آن را به شدت افزایش می‌دهد. یکی از راهکارهای جایگزین که مشکلات سیستم مالی سنتی را برطرف کرده است، سیستم مالی غیر متمرکز یا همان دیفای اتریوم به شمار می‌رود. اما این مفهوم چه تاثیری بر حوزه بلاک چین و ارز دیجیتال خواهد داشت؟

اگر با ایده «سیستم مالی غیر متمرکز» مخالف بوده و تصور می‌کنید هر راهکاری نظیر دیفای محکوم به شکست خواهد بود، به مثال زیر دقت کنید:

تصور کنید افراد یا نهادهای کنترل‌کننده هسته مرکزی سیستم مالی یک کشور، با هدف پشت سر گذاشتن یک بحران مالی، استراتژی (بسیار غلط) چاپ بی‌رویه و بدون پشتوانه اسکناس را در پیش بگیرند. اتخاذکنندگان این تصمیم ممکن است از عواقب کار خود آگاه بوده یا ناآگاهانه تن به چنین اشتباهی بدهند. البته این موضوع چندان اهمیتی ندارد، چرا که نتیجه، چیزی شبیه وضعیت فاجعه‌بار اقتصاد ونزوئلا خواهد بود!

پول ونزوئلا
تصمیم اشتباه دولت ونزوئلا سبب شده مردم این کشور اکنون برای خرید اجناس، پول (بی‌ارزش) را به جای شمارش، وزن کنند!

مسئولان رده بالای ونزوئلا وقتی با کاهش قیمت نفت، همزمان با تحریم‌های شدید آمریکا علیه آن‌ها، رو به رو شدند، تصمیم به چاپ و تزریق بی‌رویه پول گرفتند. حاصل، تورم سالانه 1 میلیون درصدی است! ایده دیفای یا سیستم مالی غیر متمرکز جلوگیری از بروز چنین حوادثی است.

مقدمه‌ای بر دیفای (DeFi)

توانایی فناوری بلاک چین برای اخلال در سیستم کنونی اقتصاد جهانی دیگر بر کسی پوشیده نیست. در حقیقت، از زمان ظهور این تکنولوژی تا امروز طی دهه اخیر، مخصوصا در طول سال‌های اخیر، قدم‌های بزرگی در این راستا برداشته شده، به طوری که افزایش سرمایه گذاری در رمز ارزها، بازار معاملاتی پررونقی را شکل داده است. در این بازار، کوین‌هایی مثل بیت کوین و اتریوم فرمانروایان به شمار می‌روند!

بیشتر بخوانید: بلاک چین چیست و چگونه کار می‌کند ؛ 0 تا 100 بلاکچین به زبان ساده

اگرچه قدم‌های بزرگی در مسیر توسعه و گسترش کاربرد رمز ارزها و بلاک چین طی سال‌های اخیر برداشته شده است، اما روال اتخاذ اقتصاد غیر متمرکز واقعی که از آن‌ها ریشه می‌گیرد، هنوز در دوران طفولیت قرار دارد! به عبارتی انتظار داریم مزایای بزرگ کریپتوکارنسی و فناوری بلاک چین خود را در سطح وسیع‌تری از سیستم اقتصادی دنیا نشان بدهد، اما تاکنون دستاورد قابل توجهی در این زمینه نداشته‌ایم. دیفای آمده تا این روند را تسریع ببخشد.

ارزهای دیجیتال، راهکاری مفید اما ناکافی برای تمرکززدایی از سیستم‌ مالی

البته، اکنون می‌توان اقدام به خرید، سرمایه‌ گذاری و تبادل رمز ارزها کرد. حتی امکان خرید و پرداخت با ارز دیجیتال در پی پال به عنوان بزرگترین سیستم پرداخت آنلاین جهان نیز میسر شده است. اما هنوز تا پشتیبانی گسترده رمز ارزها فاصله زیادی داریم. حتی در کشوری نظیر ترکیه که در مقایسه با سایر کشورها بخش بیشتری از جامعه آن رمز ارزها را به عنوان یک دارایی باپشتوانه و روشی برای پرداخت پذیرفته‌اند، تنها حدود 20 درصد مردم از گذشته تا امروز از ارزهای دیجیتال استفاده‌ کرده‌اند. به لطف دیفای (DeFi) این وضعیت به زودی تغییر می‌کند.

خرید بیت کوین و سایر ارزهای دیجیتال به شکلی کاملا امن و بدون نیاز به واسطه‌ای نظیر یک بانک‌ صورت می‌گیرد، در نتیجه فرد قادر به در دست گرفتن کامل کنترل دارایی‌های خود است. نکته اینجاست که با وجود مقبولیت زیاد رمز ارزها نزد افراد و بهتر شدن دید دولت‌ها نسبت به آن‌ها، ارزهای دیجیتال همچنان موفق به غیر متمرکز کردن سیستم مالی سنتی نشده و اول مسیر غیر متمرکزسازی این سیستم‌ها توسط دیفای و دیگر راهکارهای مشابه قرار داریم.

ممکن است تصور کنید با کمی صبر، به زودی وضعیت بهبود پیدا خواهد کرد. اگرچه این تصور اشتباه نیست، اما پذیرش جهانی ارزهای دیجیتال رمزنگاری شده هنوز با وعده «یک انقلاب کامل اقتصادی» فاصله زیادی دارد. بله، ممکن است در آینده‌ای نه چندان دور، ارز محلی با یک کوین رمزنگاری شده جهانی جایگزین شود، اما دیدگاه ما، نگاه عمیق‌تر به مفهوم غیر متمرکزسازی است. با این کار، به دیفای یا سیستم مالی غیر متمرکز خواهیم رسید. در اینجا دیدگاه اصلی بلاک چین، در تقریبا همه امور مالی اعمال می‌شود و دیگر محدود به خرید و فروش رمز ارزها نیستیم.

دیفای DeFi چیست و چطور ایجاد می‌شود؟

پروفسور فیلیپ سندنر (Philipp Sandner) به عنوان یک اقتصاددان و فعال حوزه آی‌تی، دیفای را این گونه تعریف می‌کند:

DeFi یک اکوسیستم متشکل از اپلیکیشن‌های ساخته شده روی دفترهای توزیع شده (بلاک‌ چین) عمومی است که برای تسهیل خدمات مالی پرمیشن‌لس (Permissionless) کاربرد دارند.

منظور از Permissionless، پروتکل‌ها یا بلاک چین‌هایی است که عضویت، استفاده و تعامل با آن‌ها نیازمند کسب اجازه نیست، به همین دلیل بلاک چین‌های عمومی نیز خطاب می‌شوند. نحوه استفاده از یک کیف پول ارز دیجیتال را برای امور دیفای یا صرفا خرید و نگهداری یک رمز ارز در نظر بگیرید. کافی است یک اپلیکیشن موبایل را دانلود و نصب کنید، همین! مقایسه این کار با روند ایجاد یک حساب بانکی جدید، بهتر موضوع را برایتان روشن می‌کند.

مهمترین تفاوت با بلاک چین این است که مفهوم استفاده از دفتر کل (پایگاه داده) غیر متمرکز را به کل سیستم مالی گسترش می‌دهد و محدود به رمز ارزها نیست؛ در دنیایی قدرت گرفته از دیفای ، بلاک چین بیشتر از خرید و پرداخت کاربرد دارد. در اینجا از فناوری نام برده برای مدیریت حساب‌های پس‌انداز، ارائه وام، سرمایه گذاری، ترید، گرفتن بیمه و تقریبا هر کاری که به نوعی با موسسات مالی ارتباط دارد نیز استفاده می‌شود.

دیفای متشکل از اپلیکیشن‌های غیر متمرکز است

برای دستیابی به این هدف، دیفای از اپلیکیشن‌های غیر متمرکز (دی ‌اپس – DApps) استفاده می‌کند. این نوع اپلیکیشن، در محیطی غیر متمرکز (مثل اکوسیستم نظیر به نظیر (P2P) یک بلاک چین) توسعه یافته است، به همین دلیل در کنترل یک سازمان، موسسه یا شرکت خاص نیست. در نتیجه دولت‌ها و نهادهای نظارتی نمی‌توانند کنترلی روی آن داشته باشند؛ هیچ موجودیت خاص و متمرکزی مسئول یک دی اپ نیست تا بلکه برای ویرایش یا حتی حذف آن تحت فشار قرار بگیرد.

یک دی اپ روی یک سرور خاص و متمرکز سوار نیست و دیتای مربوط به آن بر بستر شبکه‌ای متشکل از چندین دستگاه (نود یا گره) قرار دارد. دقیقا به همین دلیل آن را یک اپلیکیشن غیر متمرکز خطاب می‌کنیم. ویژگی بسیار مهم دیگر DAppها باز بودن آن‌ها است، پس از هر جای دنیا از طریق اینترنت قابل دسترس هستند. خاصیت پرمیشن‌لس (Permissionless) که پروفسور فیلیپ سندنر به آن اشاره کرد، از همین ویژگی ریشه می‌گیرد؛ هر فردی قادر به استفاده و تعامل با اپلیکیشن‌های غیر متمرکز است و حتی می‌تواند یکی از آن‌ها را به راحتی برای دستیابی اهدافش ایجاد کند. به لطف پلتفرم‌هایی نظیر اتریوم و کاردانو، امروز درست کردن یک دی اپ راحت‌تر از هر زمان دیگری است.

نیاز به قراردادهای هوشمند در DeFi

به زبان ساده، دیفای یک سیستم مالی است که روی شبکه‌ای نظیر به نظیر اجرا شده و از انبوهی اپلیکیشن غیر متمرکز استفاده می‌کند. این سیستم برای کارکرد درست، به قراردادهای هوشمند نیازمند است. در یکی از مطالب قبلی وبلاگ بیت 24، به طور مفصل درباره اسمارت کانترکت‌ها توضیح دادیم، اما در این مطلب به طور کاملا مختصر اشاره‌ای به این مفهوم خواهیم داشت.

آن‌ها برنامه‌ها یا پروتکل‌هایی برای اجرا، کنترل یا مستند کردن یک قرارداد، توافق یا مذاکره محسوب می‌شوند. ورود به یک قرارداد هوشمند در دیفای یا هر سیستم دیگر، به معنی موافقت با شرایط و ضوابطی خاص است، همانطور که در زمان تنظیم یک قرارداد در دنیای واقعی نیز باید مجموعه شرایطی را بپذیرید. آن چه سبب هوشمند شدن این دسته کانترکت‌های بر بستر بلاک چین شده، قابلیت‌های آ‌ن‌ها برای بررسی و کسب اطمینان نسبت به برآورده شدن شرایط مورد نظر ایجادکننده کانترکت است. در این صورت، مجموعه اقداماتی به صورت خودکار، مثلا واریز رمز ارز به یک حساب یا دریافت بیمه، صورت خواهند گرفت.

تصور کنید شرکتی تصمیم گرفته صدور بیمه برای مشتریان خود را برای تسریع امور به دست قراردادهای هوشمند بسپارد. اگر مشتری مبلغی مشخص را همراه اطلاعات درخواست شده (شرایط کانترکت) ارسال کند، بیمه نامه به طور خودکار برایش صادر خواهد شد. صدور خودکار و کاملا اتوماتیک بیمه نامه تنها یکی از بی‌شمار کاربردهای دیفای به لطف اپلیکیشن‌های غیر متمرکز و قراردادهای هوشمند است.

بیشتر بخوانید: قرارداد هوشمند یا اسمارت کانترکت چیست و چطور کار می‌کند؟

دیفای به زبان ساده

نمی‌توان آن را مفهومی کاملا جدید خطاب کرد، اما مدتی است بیشتر بر سر زبان‌ها افتاده و از یک مفهوم صرفا در حد ایده، بیشتر شکل واقعی و اجرایی به خود گرفته است. دیفای دارایی‌های دیجیتال، پروتکل‌ها، قرارداد‌های هوشمند و اپلیکیشن‌های غیر متمرکز بر بستر بلاک چین را شامل می‌شود. انعطاف‌پذیری بالا و سرعت زیاد پیشرفت و توسعه سبب شده به منظور پیاده‌سازی DeFi، اکنون شبکه ارز دیجیتال اتریوم بهترین انتخاب به شمار برود، هر چند این تنها گزینه نیست.

دیفای

یک اکوسیستم مالی باز را تصور کنید که در آن امکان توسعه ابزار و سرویس‌های مالی ریز و درشت به شکلی کاملا غیر متمرکز بر بستر بلاک چین، به راحتی فراهم است. به خاطر استفاده از فناوری بلاک چین به راحتی می‌توانید به ترکیب، اصلاح و یکپارچه‌سازی این سرویس‌ها بپردازید. این اقدام تقریبا چیزی شبیه سر هم کردن یک لِگو است! به عنوان نمونه، اکنون شبکه بلاک چین اتریوم برنامه‌های جذابی نظیر سیستم بانکی غیر متمرکز، سیستم پرداختی غیر متمرکز، سیستم وام‌دهی غیر متمرکز و مواردی دیگر را شامل می‌شود. نکته بسیار جذاب در این رابطه، متصل بودن تمامی این سیستم‌ها به یکدیگر و تشکیل دیفای است.

تفاوت DeFi با خدمات مالی سنتی

آن چه در بالا بررسی کردیم، به نظر طرحی شسته رفته برای آینده صنعت مالی است. شاید احساس نکنید، اما دیفای از مد‌ت‌ها قبل، هر چند در مقیاسی کوچک، بین ما بوده است. در حال حاضر اپلیکیشن‌های غیر متمرکز دیفای متعددی وجود دارند و می‌توانید از‌ آن‌ها برای دور زدن کانال‌های مالی سنتی استفاده کنید. به عنوان مثال، وام‌ دادن و دریافت سود در قالب رمز ارزها یا دریافت وام و شروع کسب و کار خود را در نظر بگیرید. دنیای دیفای به شکلی انفجاری در حال گسترش است.

مسیری طولانی در پیش است و هنوز در ابتدای آن قرار داریم. یکی از دلایل آن، نبود یک شرکت یا سازمان مشخص برای هل دادن دیفای رو به جلو است. در سراسر دنیا، افراد، تیم‌ها و گروه‌های زیادی وقتشان را وقف توسعه DeFi کرده‌اند، اما همچنان این فعالیت‌ها به شکلی غیر متمرکز انجام می‌شوند. چنین انبوهی از علایق و رویکردهای بعضا مخالف با یکدیگر، دستاوردها و البته مشکلاتی را به بار آورده است.

تمام تلاش‌ها، متمرکز روی متمایزسازی دی اپ‌های دیفای از بانک‌های سنتی است. به همین دلیل تفاوت‌های مهمی بین اپلیکیشن‌های غیر متمرکز و سرویس‌های مالی متداول کنونی پیدا خواهید کرد.

مدیریت خودکار دی اپ‌ها در دیفای

در سیستم سنتی، موسسات مالی و بانک‌ها مسئول انجام عملیات هستند. دیفای آ‌ن‌ها را با قوانین تعیین شده داخل قراردادهای هوشمند جایگزین کرده است. اپلیکیشن‌های غیر متمرکز از این اسمارت کانترکت‌ها برای کنترل خودکار همه تراکنش‌ها استفاده می‌کنند، به طوری که تقریبا نیازی به مداخله یک اپراتور نیست. البته همچنان برای رفع باگ، بهبود عملکرد و ارتقای آن‌ها به افراد نیازمندیم.

شفافیت کامل شبکه

یکی از بزرگترین انتقادات به سیستم مالی سنتی، «بسته» بودن آن است، به طوری که هرگز نمی‌توان کل اکوسیستم و جریان آن را به طور شفاف مشاهده کرد. اما روال در دیفای به گونه دیگری است؛ کد متن برای همه، به منظور مشاهده و همچنین مشارکت در توسعه به وسیله ارائه پیشنهادات، باز است، چنان چه یکی از مهمترین خواص قراردادهای هوشمند به عنوان بخشی جدانشدنی از DeFi را شفافیت می‌دانیم.

البته عده‌ای باز بودن تراکنش‌ها برای مشاهده عموم را ضد حریم خصوصی افراد می‌دانند، اما نباید فراموش کرد در دیفای و در کل دنیای کریپتوکارنسی، از نام‌های مستعار استفاده می‌شود؛ اگرچه دارایی ذخیره شده در یک کیف پول رمز ارزی (در صورت استفاده شبکه آن ارز دیجیتال از یک بلاک چین عمومی) برای همه قابل مشاهده است، اما در صورت عدم تمایل مالک آن، هویتش هرگز مشخص نخواهد شد. به عبارتی مشخص نیست این میزان دارایی (معلوم) برای چه فردی است (نامعلوم).

دسترسی به دی اپ‌ها در هر زمان از هر کجا

از آن جایی که سیستم دیفای برای مردم سراسر دنیا یکسان است (مرزی وجود نداشته و DeFi به صورت گلوبال فعالیت می‌کند) بدون هر گونه محدودیت می‌توان به واسطه اتصال به اینترنت به آن دسترسی پیدا کرد. ساعت کاری مشخصی وجود نداشته و اپلیکیشن‌های غیر متمرکز و همچنین قراردادهای هوشمند به طور شبانه‌روزی در دسترس هستند. البته همه چیز به شرایط اسمارت هر کانترکت‌ بستگی دارد، اما روال کلی این گونه است.

این در حالی است که از هر کجای دنیا و در هر ساعتی نمی‌توان از خدمات یک بانک یا موسسه مالی استفاده کرد. این موضوع مخصوصا برای ایرانیان که تحت تاثیر تحریم‌ها به بسیاری از سرویس‌های بین‌المللی دسترسی ندارند، بیشتر قابل درک است.

اهمیت ویژگی «پرمیشن‌لس» بودن را نباید دست کم گرفت. این یکی از جنبه‌های اصلی دیفای محسوب می‌شود. طبیعت پرمیشن‌لس DeFi به هر فردی با دسترسی به اینترنت اجازه کار با آن را می‌دهد، بدون این که نیاز به دریافت مجوز خاص یا طی کردن فرآیند‌های ثبت نام دست و پاگیر باشد. از آن جایی که اسمارت کانترکت‌ها منحصربه‌فرد، انعطاف‌ناپذیر و حاکم بر کلیه تراکنش‌ها هستند، تنها نگهبان حرکات و اقدامات دیفای، شرایط و ضوابط تعیین شده در آن‌ها (اسمارت کانترکت‌ها) محسوب می‌شود.

نگاهی به مزایای دیفای (سیستم مالی غیر متمرکز)

نیاز سیستم مالی سنتی به نهادهای متمرکزی مثل بانک‌ها غیر قابل انکار است، اما پلتفرم‌های حوزه دیفای نیازی به واسطه‌های این چنینی ندارند. این پلتفرم‌ها، کد‌های کامپیوتری بوده و در صورت بروز اختلاف، مشکل را حل و فصل می‌کنند. این کدها همچنین به کاربران اجازه می‌دهند بر دارایی‌ خود، کنترل و نظارت کاملی داشته باشند. نتیجه، کاهش هزینه‌ها و کارمزدهای استفاده از سرویس‌های مالی و خلق یک سیستم مالی بدون اصطکاک است.

بحث بعدی مزایای بهره برده از بلاک چین در DeFi است. سیستم مالی غیر متمرکز بر بستر بلاک چین پیاده‌سازی شده و به همین دلیل بخش زیادی از ایرادات مربوط به امنیت از بین خواهند رفت. تمام داده‌های متعلق به این اکوسیستم روی بلاک چین ثبت شده و هزاران گره حاضر در شبکه آن‌ها را دریافت خواهند کرد. این ساختار سبب می‌شود امکان سانسور و دست‌کاری غیر قانونی از بین رفته و خطر متوقف شدن سرویس‌ها به صفر برسد.

دیفای

یکی دیگر از ویژگی‌های حائز اهمیت اکوسیستم باز و آزادی نظیر دیفای آسان بودن دسترسی به آن برای افرادی مواجه با یک سری محدودیت در داد و ستد از طریق سیستم‌های بانکی عادی است. به عبارتی افرادی که به دلایلی نظیر تحریم‌ها، برای دسترسی به سرویس‌های مالی محدودیت دارند، راهکاری جدید پیش پایشان قرار خواهد گرفت.

اتکای سیستم مالی سنتی کنونی به واسطه‌ها، که با فعالیت‌های خود سود به دست می‌آورند، سبب شده خدمات آن‌ها معمولا در مکان‌های دارای قشر کم‌درآمد، وجود نداشته باشد. DeFi همانطور که در بالا به آن اشاره کردیم هزینه‌ها را به شدت کاهش داده و امکان بهره بردن از خدمات پولی و مالی را برای گستره‌ بیشتری از افراد فراهم می‌کند. یکی از مهمترین دلایل دستیابی به این توانایی، کوتاه شدن دست واسطه‌ها است.

بررسی کاربردهای DeFi

دیفای ابتدای مسیر پیشرفت قرار داشته و هنوز استعداد واقعی این ایده شکوفا نشده است. با این حال، بر اساس ویژگی‌ها و پتانسیل‌های ذاتی این اکوسیستم، می‌توان به بررسی کاربردهایش در آینده نه چندان دور پرداخت. توجه به این ویژگی‌ها سبب می‌شوند جذابیت دیفای برای افراد، نهادها و سازمان‌ها افزایش پیدا کرده و گسترش آن سرعت بیشتری بگیرد.

تسهیل وام‌دهی و استقراض

وام‌دهی جزو محبوب‌ترین پروتکل‌های پلتفرم‌های بستر دیفای به شمار می‌روند. برای وام‌دهی شفاف و آزاد، در مقایسه با سیستم‌های اعتباری سنتی فعلی، می‌توان مزیت‌های متعددی شمرد. به عنوان نمونه باید به توافق سریع و بدون دردسر، نبود نیاز به ضامن یا چک اعتباری و همچنین امکان بهرده بردن از دیگر دارایی‌های دیجیتال به عنوان وثیقه نام برد. تصور کنید دارایی اتریوم شما، تبدیل به وثیقه‌ای برای دریافت وام در قالب یک ارز دیجیتال دیگر شود!

پروتکل‌های ارائه وام بر بستر بلاک چین‌های عمومی پیاده‌سازی شده و همه اعتماد ضروری از طریق کلید‌های دیجیتالی تامین می‌شود، در نتیجه نیازی به ارائه مدارکی خاص برای جلب اعتماد نیست. این ویژگی سیستم مالی غیر متمرکز یا دیفای دریافت وام را بسیار راحت کرده است. استفاده از بلاک چین از طرفی سبب می‌شود خطرات مرتبط با افراد درگیر در یک قرارداد برای وام‌دهی و یا استقراض کاهش پیدا کند. نباید فراموش کرد به لطف بهره بردن از BlockChain فرآیندهای مرتبط به مراتب سریع‌تر و ارزان‌تر  انجام شده در دسترس افراد بیشتری قرار خواهند گرفت.

ییلد فارمینگ را به عنوان یکی از مهمترین و بهترین روش‌های درآمدزایی در حوزه دیفای می‌شناسند. در یکی از مطالب آتی به طور مفصل به بررسی این مفهوم خواهیم پرداخت.

توسعه خدمات بانکی – پولی

بر اساس تعریف، برنامه‌های اکوسیستم دیفای در دسته سرویس‌های مالی قرار گرفته‌اند، به همین دلیل خدمات بانکی و پولی را باید از جمله زمینه‌های کاربردی برای آن‌ها قلمداد کرد. این سرویس‌ها نظیر صدور استیبل کوین‌ها، رهن و بیمه است.

بلاک چین هنوز در مرحله بلوغ قرار داشته و به رشد و شکوفایی عظیمی که تحلیلگران برای این فناوری متصور شده‌اند، دست پیدا نکرده است. با توجه به وضعیت کنونی تکنولوژی نام برده، نیاز مبرمی به وجود ارزهای باثبات حس می‌شود. این ارزها معمولا به صورت یک به یک توسط دارایی‌های دنیای واقعی پشتیبانی می‌شوند. با توجه به این موضوع که قیمت ارزهای دیجیتال با نوسان بالایی همراه است، استیبل کوین‌های الکترونیکی مثل خرید تتر قادر هستند به عنوان پول نقد (از نوع دیجیتالی) در داد و ستدهای روزمره به کار بروند. نکته مهم درباره چنین پول (با ثباتی)، نبود هیچ گونه نهاد نظارتی متمرکزی محسوب می‌شود. از دیدگاه دیفای – DeFi، این ویژگی فوق‌العاده‌ای است.

بازار (Market Place) غیرمتمرکز دیفای

برنامه‌های قرار گرفته در این دسته می‌توانند به منظور ارزیابی چالش‌برانگیز باشند، چرا که این قسمت از دیفای پتانسیل زیادی برای نوآوری در حوزه مالی دارد. صرافی‌ها غیرمتمرکز (DEX ) جزو مهمترین برنامه‌های سیستم مالی غیر متمرکز محسوب شده و این پلتفرم‌ها به کاربران خود اجازه می‌دهند دارایی‌های دیجیتالی خود را بدون وجود واسطه برای تامین اعتماد (مانند صرافی‌ها)، مبادله کنند. معاملات به شکل مستقیم بین والت‌های افراد، از طریق قراردادهای هوشمند، صورت می‌گیرند.

صرافی‌های غیر متمرکز به خاطر داشتن ساختاری منحصربه‌فرد، کارمزد کمتری از تراکنش‌ها در مقایسه با صرافی‌های متمرکز دریافت می‌کنند. همچنین به خاطر پتانسیل این برنامه‌ها، بعید نیست شاهد معامله سهام شرکت‌ها در آینده‌ای نزدیک از طریق این صرافی‌ها، بین افراد، باشیم.

ارتباط دیفای و اتریوم

همانطور که گفتیم شبکه‌های مبتنی بر بلاک چین متعددی می‌توانند DeFi را پیاده‌سازی کنند، اما در این بین، اکنون شبکه اتریوم پیشتاز است. انتظار داریم بعد از این که اتریوم 2 عرضه شد، قابلیت‌های بستر نام برده برای میزبانی از قابلیت‌های دیفای باز هم افزایش پیدا کند. به این ترتیب جایگاه شماره یک Ethereum در اکوسیستم دیفای بیشتر از قبل تثبیت خواهد شد. اکنون برنامه‌های مالی زیادی بر بستر اتریوم ارائه می‌شوند که در تصویر زیر، به بخشی از آن‌ها اشاره شده است.

اتریوم و دیفای

این برنامه‌ها سیستم‌های پرداخت، صرافی‌ها، زیرساخت‌ها، بازار مشتقه، سرویس بیمه، سرویس اعتباری وام‌دهی و دیگر موارد را شامل می‌شوند. رقبای اتریوم در DeFi ایاس و ترون محسوب می‌شوند. ویژگی رقابتی در آن‌ها، داشتن سرعت تراکنش و مقیاس‌پذیری بالا است.

آیا برای دیفای آماده‌ایم؟

بر اساس توضیحات بالا، دیفای مسیر خوبی برای حرکت است، چرا که انعطاف‌پذیری، سطح دسترسی، شفافیت و امنیت بیشتری در ارتباط با تمام امور مالی ارائه می‌کند. البته، برای قرارگیری این سیستم در مرکز امور مالی جهانی، کشورها باید ارز فیات خود را کنار گذاشته و رمز ارزها را بپذیرند، یا در بهترین حالت پول اختصاصی خود را در قالب یک ارز دیجیتال رمزنگاری شده درآورند. این تصمیمی کاملا سیاسی است و با توجه به دنبال کردن رویکردهای متفاوت در هر دولت، اتخاذ آن دشوار به نظر می‌رسد. با این حال فعالان دیفای می‌توانند آن را برای آینده و پذیرش احتمالی توسط همه دولت‌ها آماده کنند.

محدودیت‌های زیادی وجود دارند. به عنوان مثال، اپلیکیشن‌های غیر متمرکز به افرادی که در حال حاضر پس‌اندازی در قالب رمز ارز ندارند، وام نمی‌دهند. این همچنان به وثیقه به عنوان ضمانت بستگی دارد، چرا که هنوز یک سیستم احراز هویت توسعه یافته به منظور اعطای وام بدون ضمانت در دسترس نیست.

مشکل دیگر، از خاصیت باز بودن سیستم ریشه می‌گیرد. امنیت قراردادهای هوشمند که در مرکز سیستم مالی غیر متمرکز قرار دارند (و احتمالا همیشه نیز وجود خواهند داشت) در معرض خطر است، چرا که افراد دارای دانش کافی به خاطر باز و قابل مشاهده بودن کد اپلیکیشن‌های غیر متمرکز می‌توانند راهی برای نفوذ پیدا کنند.

عامل محدود‌کننده دیگر، تجربه کاربری است. استفاده از دی اپ‌ها برای بخش عمده‌ای از کاربران، حتی افراد آشنا با رمز ارزها، دشوار به نظر می‌رسد. توسعه‌دهندگان اپلیکیشن‌های غیر متمرکز دیفای برای جذب کاربران بیشتر مخصوصا از خارج دنیای بلاک چین، باید بیشتر روی تجربه کاربری محصولاتشان کار کنند.

این‌ها چالش‌های پیش پای DeFi هستند و سرعت توسعه آن را کاهش داده‌اند. با وجود محبوبیت محدود (تعداد کاربران در سطح جهانی هنوز بسیار پایین است)، توانایی دیفای برای رقابت با سیستم مالی کنونی حاکم بر دنیا خارق‌العاده است.

منبع: cityam

مطالب مرتبط
افزودن نظر